OBP hakkında en sık yapılan hata, diploma notunu doğrudan sınav puanına eklenecek sayı sanmaktır. Hesap iki aşamalıdır: diploma notu ortaöğretim başarı puanına dönüştürülür; ardından ilgili katsayıyla yerleştirme puanına katkı hesaplanır. Güncel uygulama ve istisnalar için sınav yılının kılavuzu her zaman esas kaynaktır.
Temel akış
OBP × yerleştirme katsayısı = katkı
Diploma notu 50–100 aralığında olduğunda OBP 250–500 aralığına dönüşür. Yaygın standart senaryoda 0,12 katsayısı kullanıldığında katkı 30–60 puan aralığındadır. Önceki yerleşme durumu gibi koşullar katsayıyı etkileyebilir; bu yüzden yalnızca geçmiş yıldan duyulan bilgiyle işlem yapılmamalıdır.
| Senaryo | Diploma notu | OBP | 0,12 ile örnek katkı |
|---|---|---|---|
| A | 70 | 350 | 42 |
| B | 85 | 425 | 51 |
| C | 96 | 480 | 57,6 |
Katkı neden sıralamayı sabit miktarda değiştirmez?
Aynı puan farkı her puan bölgesinde aynı sıra farkını üretmez. Adayların belirli aralıkta ne kadar yoğunlaştığı ve sınavın o yılki dağılımı sonucu değiştirir. Bu nedenle “OBP beni kesin şu kadar kişi ileri taşır” cümlesi güvenilir değildir. Hesaplama aracındaki sıralama karşılıkları da geçmiş dönem referansları üzerinden tahmin olarak okunmalıdır.
Kırık OBP ifadesi ne anlatır?
Günlük dilde “kırık OBP”, önceki yerleşme durumuna bağlı olarak yerleştirme katkısında daha düşük katsayı uygulanmasını ifade eder. Hangi adayın hangi koşulda etkileneceği, başvuru yılındaki kılavuzda açıklanır. Öğrencinin yalnızca sınava girip girmediği değil, yerleşme ve kayıtla ilgili koşullar belirleyici olabilir; varsayım yapmak yerine resmî madde kontrol edilmelidir.
Aracı doğru kullanma kontrolü
- Diploma notunu 100’lük sistemde doğru gir.
- Önceki yıl yerleşme sorusunu gerçek durumuna göre işaretle.
- Ham puan ile yerleştirme puanını birbirine karıştırma.
- Sonucu kesin tercih verisi değil, senaryo karşılaştırması olarak kullan.
Buradaki sayılar hesaplama mantığını göstermek içindir. Katsayılar ve özel durumlar için başvuru yılının ÖSYM kılavuzu esas alınmalıdır.
Resmî kaynak
Başvuru, değerlendirme ve yerleştirme koşulları için ÖSYM’nin güncel YKS kılavuzunu kontrol et. YKS Analiz resmî kurum değildir ve hesaplanan sıralamalar tahmin niteliğindedir.